Политичката дебата околу институционалната заштита на етничките заедници во Северна Македонија се интензивираше во средата вечерта. Кренар Лога, поранешен министер за правда, јавно го отфрли најновиот предлог-закон за „правична застапеност“, тврдејќи дека истиот не ги исполнува стандардите потребни за правична застапеност во јавната администрација.

Оспорена рамка

По одлуката на Уставниот суд во 2024 година со која се укина механизмот „Балансер“—алатка што претходно се користеше за управување со етничките квоти при вработување—актуелната владина коалиција, позната како ВЛЕН, се обидува да воведе нова правна рамка. Сепак, предлогот наиде на силни критики од опозицијата.

Лога, претставник на Алијанса за Албанците (АА), го опиша новиот нацрт како „печат на подреденост“. Неговите главни забелешки вклучуваат:

  • Намалени стандарди: Тој тврди дека актуелниот текст ги игнорира претходните нацрти изработени во консултација со експерти од Европската Унија.
  • Неефективен надзор: Предлогот воведува „Координативно тело“ во рамките на Владата, кое Лога го критикуваше како алатка за политичка манипулација, а не како суштински механизам за еднаквост.
  • Уставни сомнежи: Опозицијата стравува дека законот нема доволна тежина за да ја замени уставната заштита што претходно беше гарантирана со Охридскиот рамковен договор.

„Нема ништо ново, напротив, ова е регрес. Станува збор за структура дизајнирана за политичка контрола, а не за обезбедување на правична и соодветна застапеност на сите граѓани во државните институции“, изјави Лога во своето јавно обраќање.

Патот напред

Владата тврди дека легислативата е неопходна за да се пополни правниот вакуум создаден со одлуката на судот. Сепак, опозицијата, вклучително и Демократската унија за интеграција (ДУИ), предупредува дека доколку законот се усвои во сегашната форма, тоа може трајно да ги поткопа институционалните права на заедниците кои не се мнозинство. На 3 јуни 2026 година, предлогот останува централна точка на судир, што ја одразува постојаната борба за балансирање на политичкото владеење со уставните мандати на мултиетничката држава.